کد خبر : ۳۴۵۲۷۹
زمان انتشار :
facebook telegram twitter google+ cloob Yahoo print

پایگاه خبری محیط زیست ایران

سالسولا گیاهی مؤثر برای بستر خشک شده دریاچه ارومیه

افزایش تقاضا برای آب آبیاری در اقلیم های نیمه خشک درنتیجه افزایش جمعیت، تغییر اقلیم و افزایش دما، می تواند درنهایت موجب تشدید مشکل شوری در زمین ها شود. پژوهشگران برای کنار آمدن با این مشکل، ضمن اصلاح خاک های شور، به کشت گیاهان شورپسند مبادرت ورزیده اند.

سالسولا گیاهی مؤثر برای بستر خشک شده دریاچه ارومیه

به گزارش پایگاه خبری محیط زیست ایران، شوری ثانویه، پیامد جدی کشاورزی مبتنی بر آبیاری یا اصطلاحاً فاریاب است و هم اکنون پایداری کشاورزی را تهدید می کند. طبق آمار موجود، سطح کل خاک های شور در ایران حدود 44 میلیون هکتار تخمین زده می شود که این مقدار، حدود 30 درصد مساحت دشت ها و متجاوز از 50 درصد اراضی تحت کشت آبی کشور است. حوزه آبخیز دریاچه ارومیه نیز در سال های اخیر همواره با پس روی آب دریاچه و کاهش مساحت دارای آب، موجب افزایش مساحت اراضی شور شده است.

 

 این موضوع، به گفته متخصصان کشاورزی باعث شده است که توجه به گیاهان شورپسندی نظیر گیاهان بوته ای آتریپلکس، سالسولا و کوشیا برای کشت مستقیم و همچنین اصلاح مراتع و بسترها، توجه ویژه ای را به خود جلب کند. مهم ترین مورد استفاده گیاهان شورزیست نقش آن ها در چرای حیوانات اهلی بوده است. در اغلب موارد آن ها می توانند به عنوان علوفه کمکی یا ضروری در مواقعی که علوفه های مناسب تر و خوش خوراک تر در دسترس به وسیله انسان و دام رو به کاهش نهاده اند، استفاده شوند. اما برای استفاده از این گیاهان، گاهی لازم است بستر خاکی مورد استفاده، با استفاده از انواع مختلف مواد اصلاح کننده، آماده سازی شود.

 

در این رابطه، پژوهشگرانی از دانشگاه آزاد اسلامی واحد مهاباد و سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی ارومیه در مطالعه ای پژوهشی، سعی کرده اند به بررسی اثر اصلاح کننده های خاک بر جذب عناصر غذایی و عملکرد دانه گیاه سالسولا در بستر دریاچه ارومیه بپردازند.

این تحقیق در ایستگاه محیط زیست رشکان شهرستان ارومیه و همچنین در بستر دریاچه ارومیه انجام شده است و در آن، از روش های مختلف اصلاحی نظیر استفاده از قارچ های خاکزی میکوریزا برای تقویت خاک، استفاده از کود دامی و ماسه و همچنین استفاده از پلاستیک در عمق 70 سانتی متری خاک بهره برده اند. محققین فوق به علاوه از روش های ترکیبی موارد فوق بدین منظور استفاده کرده اند.

گیاه سالسولا که در این تحقیق به کارگرفته شده، در خاک های شور جنوب اوکراین، مرکز ترکیه، شرق روسیه، غرب چین، شمال و جنوب شرقی افغانستان، شمال بلوچستان پاکستان، سوریه، آذربایجان و نواحی جنوب شرقی دریای خزر پراکنش دارد. در ایران نیز این گیاه بیشتر در نواحی خشک و نیمه خشک پراکنش دارد. سالسولا در خاک های شور، شوره زارها و بوته زارهای خشک و دامنه های فرسایش یافته توسعه پیدا می کند.

نتایج پژوهش فوق نشان می دهد که گیاه سالسولا را می توان در بستر خشک شده دریاچه ارومیه کاشت و برای بهبود عملکرد آن، می توان از کود دامی و قارچ خاکزی مایکوریزا استفاده کرد. این قارچ از طریق همزیستی با ریشه های گیاه، از طرق مختلف نظیر جذب بهتر آب و عناصر غذایی به رشد و نمو بهتر آن یاری می رساند.

عبدالله حسن زاده قورت تپه، محقق مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان آذربایجان غربی و همکارانش در رابطه با نتایج تحقیق خود می گویند: «بررسی روش های مختلف اصلاح خاک نشان داد که همه آن ها، به نوعی بر عملکرد دانه، وزن هزار دانه، شاخص برداشت و جذب عناصر غذایی پرمصرف و کم مصرف در دانه سالسولا تأثیر داشتند. اما بیشترین میزان تولید دانه مربوط به تیمارهای کود دامی و کود دامی + مایکوریزا بود و کمترین عملکرد نیز در روش استفاده از پلاستیک و ماسه مشاهده شد».

آن ها می افزایند: «با توجه به نتایج به دست آمده می توان گیاه سالسولا را در بستر دریاچه کاشت و برای بهبود عملکرد می توان از کود دامی و مایکوریزا استفاده کرد. این کار باعث می شود که با جلوگیری از حرکت ریزگردها از طریق ایجاد پوشش سالسولا در سطح خاک و همچنین تولید علوفه برای دام ها و تأمین معیشت روستاییان محلی نزدیک دریاچه ارومیه، گام مؤثری در جهت توسعه پایدار منطقه برداشته شود».

بر اساس یافته های این تحقیق که در مجله «بوم شناسی کاربردی» منتشر شده ، برای جلوگیری از کاهش رشد ناشی از وجود نمک در بستر خاک و افزایش تولید، استفاده از کودهای دامی در کنار کاربرد قارچ مایکوریزا مؤثر بوده و می تواند عملکرد و تولید دانه در واحد سطح را افزایش دهد.

مجله «بوم شناسی کاربردی» از انتشارات دانشگاه صنعتی اصفهان است که مقاله های مربوط به کاربرد مفاهیم، نظریه ها، روش ها و مدل های اکولوژیک برای شناخت، حفاظت، و مدیریت منابع زیستی، اکوسیستم های طبیعی و محیط های شهری به مفهوم گسترده آن را در قالب فصل نامه به چاپ می رساند.

منبع ایسنا

کلید واژه :

سالسولا

،

بستر خشک شده دریاچه ارومیه

،

دریاچه ارومیه

،

دریاچه

،

ارومیه

ثبت نظرات
captcha