کد خبر : ۳۴۴۳۸۱
زمان انتشار :
facebook telegram twitter google+ cloob Yahoo print

پایگاه خبری محیط زیست ایران

بدلیل خشکسالی کیفیت آب رودخانه های خوزستان مناسب شرب نیست

مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان گفت: به دلیل خشکسالی میزان آب ورودی رودخانه ها کاهش پیدا کرده و همین مسأله موجب کاهش کیفیت آب در رودخانه ها شده است، به گونه ای که کیفیت آب در بسیاری از رودخانه ها مناسب شرب نیست.

بدلیل خشکسالی  کیفیت آب رودخانه های خوزستان مناسب شرب نیست

به گزارش پایگاه خبری محیط زیست ایران، ، محمدرضا شمسایی در اولین سمینار ملی مدیریت منابع آب و سازگاری با خشکسالی که امروز، 11 ماه در اهواز برگزار شد، اظهار کرد: امیدوارم نتایج این سمینار راهکارهایی برای حل مشکلات و مسائل ما باشد. گفته می شود که تبعات خشکسالی از زلزله نیز بیشتر است و در سالی که گذشت تبعات این خشکسالی را در جامعه دیدیم.

وی افزود: در حال حاضر ۱۹ سال است که در حوضه های پنجگانه کارون، دز، کرخه، مارون و رودخانه زهره با خشکسالی هیدرولوژیکی مواجه هستیم که شاخص آن میزان آورد آبی است که پشت مخازن سدها نگهداری می شود. در 20 سال گذشته با دو خشکسالی قابل توجه مواجه بوده ایم که در ۱۰۰ سال گذشته بی سابقه بوده است. خشکسالی اول در سال آبی ۸۷-۸۷ رخ داد و خشکسالی دوم نیز سال گذشته بود.

مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان گفت: خشکسالی سال ۸۷ با خشکسالی سال ۹۶-۹۷ تفاوت داشت. چراکه در سال ۸۷ در اواسط دوره خشکسالی ها بودیم اما امروزه تداوم خشکسالی ها موجب فشار بیشتری به جامعه شده است. تفاوت دوم نیز این است که سال قبل از خشکسالی سال ۸۷ یکی از پرآب ترین سال های ما بوده است. در صورتیکه که سال قبل از سال آبی ۹۶-۹۷ هم، در خشکسالی بودیم.

شمسایی ادامه داد: این مسأله موجب شد بر شدت خشکسالی ما افزوده شود. همچنین با وجود خشکسالی ها در 10 سال اخیر، بر میزان تقاضای آب به شدت افزوده شده است. یکی از اصلی ترین دلایل آن نیز این است که ساده ترین راه تامین معیشت برای مردم کشاورزی است چراکه کسب و کار کوچک و جدی چندانی در استان وجود ندارد و میزان کشت پاییزه و تابستانه ما به همین دلیل به شدت بالا رفته است.

خشکسالی سال ۹۷ خوزستان پیش بینی شده بود

وی تصریح کرد: یکی از اقدامات استان تاسیس واحدی بود که از اطلاعات سازمان های بین المللی استفاده کند و شرایط ما را در آینده پیش بینی کند. ما خشکسالی سال ۹۷ را از مرداد سال گذشته پیش بینی کرده بودیم و از همان زمان به مسئولان استان اطلاع می دادیم که سال آینده شرایط سختی را پیش رو خواهیم داشت.

مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان گفت: برنامه ریزی مدیریت آب در پنج حوضه آبی استان باید با استفاده از تجربیات سازمان و با استفاده از مدل های نرم افزاری، پیش بینی های مختلف و به خصوص پیش بینی های هیدرولوژیکی انجام شود و بر اساس این مدل ها اقداماتی که می خواهیم انجام دهیم را باید برنامه ریزی کنیم.
 
شمسایی افزود: یکی از کارهای دیگری که انجام دادیم سه برابر کردن گروه های گشت و بازرسی سازمان برای جلوگیری از برداشت های غیر مجاز آب در استان بود. همچنین احداث بند خاکی در رودخانه کارون نیز از دیگر اقدامات مهم ما بود. با احداث این بند می توانیم از آب کارون استفاده کنیم. این بند اواخر خرداد و اوایل تیرماه اجرا شد. همچنین خط دوم آبرسانی غدیر نیز راه اندازی شده است. اعتبارات این طرح ۱۵ فروردین ماه سال ۹۶ توسط دولت تصویب شد و ما درسال ۹۷ توانستیم خط دوم طرح که ۹۰ کیلومتر بود افتتاح کنیم.

وی خاطرنشان کرد: افتتاح خط دوم طرح آبرسانی غدیر کار بسیار بزرگی بود که توسط قرارگاه خاتم الانبیاء انجام شد. افتتاح این طرح موجب شد پایداری آب در آبادان و خرمشهر افزایش پیدا کند. 

کیفیت آب در بسیاری از رودخانه های خوزستان مناسب شرب نیست

مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان تصریح کرد: بسیاری از شهرهای ما با مشکل کمبود آب مواجه هستند اما به دلیل کمبود اعتبارات نمی توانیم اعتبارات بسیاری از طرح های اساسی مناطق را حتی در میان مدت تأمین کنیم. به همین دلیل مجبوریم بسیاری از طرح های اضطراری را در روستاها افتتاح کنیم تا بتوانیم آب این روستاها و شهرها را تأمین کنیم.

شمسایی افزود: میانگین آورد آب ما امسال منفی 63 درصد بود. در سال نرمال ما 37 درصد آورد آب داشتیم. البته این عدد میانگین تمام رودخانه ها است. به طور مثال در رودخانه زهره، آورد آب ما منفی 97 درصد، در مارون منفی 72 درصد، در کارون بزرگ نیز منفی 61 درصد بود. برخی می گویند که این مسأله ناشی از احداث سدها است، اما این درست نیست.

وی ادامه داد: این اعداد شدت خشکسالی را نشان می دهد. در حوضه کرخه ما منفی 37 درصد کاهش ورودی داشتیم. البته وضعیت این حوضه نسبت به سایر مناطق بهتر است. به همین دلیل ما فکر انتقال آب از کرخه به کارون بودیم. ابتدا برای کانال توانا که در بالادست اهواز است، این تصمیم گرفته شد. ما مجبور بودیم این کار را روی کانال سلمان انجام دهیم. در حال حاضر این طرح به اتمام رسیده و امکان انتقال آب از کرخه به کارون وجود دارد. در حال حاضر حوضه کرخه نیز به دلیل کشت های شلتوک که امسال در دشت آزادگان انجام شده است، وضعیت چندان مناسبی ندارد.

آب رودخانه اروند از دریا شورتر شده است

مدیرعامل سازمان آب و برق خوزستان افزود: از اقدامات دیگری که انجام دادیم، تأمین آب نخیلات آبادان و خرمشهر به صورت موجی بود، به شکلی که در چند مرحله به نخیلات آبادان و خرمشهر آب رساندیم. نخلداران ما اقشار پردرآمد نیستند. باعث تأسف است که آب رودخانه اروند که تأمین کننده آب نخیلات آبادان و خرمشهر بود، از آب دریا شورتر شده است. متوسط شوری آب در خلیج بین 45 تا 48 هزار است، در اروندرود این میزان به 56 هزار نیز رسیده است. البته این اتفاق برای مدت طولانی رخ نداده است.

در شرایط خشکسالی آب هورالعظیم را تأمین کردیم

شمسایی گفت: ایجاد یک مرکز مانیتورینگ برای رصد کردن اطلاعات مربوط به وضعیت آب به صورت آنلاین یکی دیگر از اقدامات انجام شده است. در حال حاضر با داشتن بیش از 300 ایستگاه هیدرومتری و هواشناسی از تمام رودخانه های استان به صورت لحظه ای اطلاعات مربوطه را داریم. این مسأله کمک زیادی برای کنترل آب به ما می کند. همچنین ما در همین شرایط خشکسالی نیز ما توانسته ایم آب هورالعظیم را تأمین کنیم. خشکسالی در تالاب تبعاتی دارد که ما توانستیم از آن جلوگیری کنیم.

سال آبی گذشته خوزستان یک ابربحران بود


 کیامرث حاجی زاده، مدیرکل مدیریت بحران خوزستان نیز در این در این سمینار اظهار کرد: در سال آبی گذشته، خوزستان یک ابربحران را پشت سر گذاشت. اگر کم آبی خوزستان درست مدیریت نمی شد، به یک فاجعه تبدیل می شد. مدیریت این بحران نشان داد که هر زمان دست در دست یکدیگر بگذاریم و تعاملات بین بخشی را افزایش داده و منیت ها را کنار بگذاریم و خدمت به مردم و حل مشکلات آن ها را در اولویت کار قرار دهیم، نتایج مناسبی به دست می آوریم.

مدیرکل مدیریت بحران خوزستان با بیان این که خوزستان یک استان خاص است، گفت: اگر شرایط مختلف استان مدل های مختلف آب و هوایی، جمعیت استان، آداب و رسوم و ... را در نظر بگیریم، خوزستان بیشتر شبیه یک کشور است. برخی زیرساخت های استان به شکل مناسبی فراهم نشدند. پیوست های زیست محیطی طرح ها در استان به خوبی اجرا نشدند. همچنین در منطقه دولت هایی روی کار آمدند که چندان توانایی اداره شرایط را نداشتند، همانطور که در آتش سوزی هورالعظیم چنین شرایطی را دیدیم.

حاجی زاده تصریح کرد: 33 درصد آب های جاری در خوزستان هستند. همچنین سدهای بزرگی در خوزستان داریم. گاهی می بینیم برای زیر سوال بردن ارزش های نظام، سدسازی های انجام شده را زیر سوال می برند. اگر این سدها ساخته نشده بودند، نمی توانستیم بحران کم آبی را به خوبی مدیریت و حتی نخل ها را در چند نوبت آبرسانی کنیم.

وی با بیان اینکه نیشکر یک طرح جامع در استان بود، افزود: اگر بخش هایی از این طرح مانند پیوست های زیست محیطی اجرا نشده است، به این معنی نیست که کل طرح ایراد دارد. پیوست های زیست محیطی طرح ها باید اجرا شوند. برخی مشکلات ما ناشی از تصمیم گیری ها و سیاست گذاری های غلط است و طرح آمایش سرزمین نیز به خوبی اجرا نشد.

در بروز مشکلات 40 درصد ما مدیران مقصریم 


مدیرکل مدیریت بحران خوزستان گفت: در بروز مشکلات می توانم بگویم 40 درصد ما مدیران مقصریم که به موقع وارد عمل نمی شویم. در خوزستان کمترین خاموشی ها را شاهد بودیم در حالی که استان بوشهر با همین شرایط روزی چهار تا پنج ساعت خاموشی با برنامه داشت. اقدامی که در وضع کاهش ساعات اداری و تعطیلی ادارات رخ داد، موجب شد که مصرف برق را به سمت مصارف خانگی سوق دهیم.

خشکسالی ها در خوزستان ادامه می یابد

حاجی زاده تصریح کرد: هر زمان در تصمیم گیری ها به موقع پیش بینی و پیشگیری کردیم، بازخورد و نتیجه آن برای مردم مثبت بوده است. گزارش های سازمان آب و برق و هواشناسی، امسال نیز نوید ادامه خشکسالی را می دهد چرا که جز در یک بازه یک ماهه یا چهل روزه، همچنین در بارش ها با مشکلاتی مواجه ایم. باید از امروز یک کمیته تشکیل دهیم و نقاط ضعف خود را در سال آبی گذشته بررسی کنیم.

خشکسالی، آتش سوزی، سیلاب، زلزله و مشکلات تنفسی چند بحران بزرگ هستند

وی گفت: در خشکسالی سال آبی 87 – 88 به مراتب شرایط بهتری داشتیم اما در سال آبی جاری شرایط به مراتب وخیم تر بود. در مسأله بحران باید آموزش را سرلوحه کار خود قرار دهیم. خشکسالی، آتش سوزی، سیلاب، زلزله و مشکلات تنفسی چند بحران بزرگ هستند. برای مواجهه با این پنج یا 6 بحران بزرگ باید مردم و متولیان را آموزش دهیم.

مدیرکل مدیریت بحران خوزستان تصریح کرد: برگزاری چنین سمینارهایی باید به گونه ای باشد که برای متولیان امر یک خروجی مناسب داشته باشد و باید ارزیابی شود که کسانی که در این سمینارها حضور داشتند، تا چه اندازه با مسائل و مشکلات آشنایی پیدا کرده اند.

مدیریت آب باید با کمترین تنش های اجتماعی صورت گیرد

 غلامرضا شریعتی، استاندار خوزستان نیز در این سمینار با اشاره به این که نگاه ما به آب یک نگاه سخت افزاری است، گفت: آب تنها یک ماده نیست بلکه مسائل فرهنگی، اجتماعی و سیاسی به آن گره خورده است. مدیریت آب نیاز به یک مدیریت بسیار هوشمندانه دارد، مدیریتی که در آن حداقل تنش های اجتماعی رخ دهد.

وی اظهار کرد: پنج حوضه کارون، دز، کرخه، مارون و زهره در خوزستان وجود دارد که آب در استان علاوه بر تأمین آب شرب، می تواند برای مصارف کشاورزی، پرورش آبزیان، صیادی و گردشگری استفاده شود. استفاده بی رویه و ناصحیح از این منبع خدادادی بدون توجه به عکس العمل های منفی، خسارت جانی و مالی فراوانی برای خوزستان ایجاد می کند.

وی افزود: گاهی در برخورد با مسائل صبر می کنیم، باور نمی کنیم و بعد از رخ دادن مشکلات برای آن جلسات مدیریت بحران تشکیل می دهیم و سعی داریم بر آن اساس تصمیم گیری کنیم. چیدمان مدیریتی ما باید مبنی بر مطالعات کافی باشد و بر مبنای آمایش سرزمین شکل بگیرد. اگر به این شکل تصمیم گیری کنیم، هیچ یک از بلایای طبیعی نمی تواند مشکلات زیادی برای ما ایجاد کند.

استاندار خوزستان با بیان اینکه همواره مسائل مدیریت آب یکی از مسائل مهم کشور بوده است، گفت: موقعیت جغرافیایی و اقلیمی خوزستان یکی از دلایل بروز مشکل، در استان است. در زمستان ما نیاز چندانی به آب نداریم و در تابستان است که نیازمان به آب افزایش می یابد. در حالیکه در این فصل میزان بارش ما بسیار کم است.

با خشکسالی های اخیر ذخیره آب سدها کاهش چشمگیری پیدا کرده است

شریعتی خاطرنشان کرد: با خشکسالی های اخیر ذخیره آب سدها کاهش چشمگیری پیدا کرده است و این مسائل گاهی ما را با مشکلات جدی مواجه می کند. این مسأله نیاز به مدیریت منابع آب دارد. برای مدیریت شرایط تلاش کردیم از آب ذخیره پشت سدها استفاده کنیم. همچنین از طریق انتقال آب از مناطق پرآب به مناطق کم آب سعی کردیم میزان آب را مدیریت مکانی کنیم.

وی تأکید کرد: آب نیاز به یک مدیریت بسیار هوشمندانه دارد؛ مدیریتی که در آن حداقل تنش های اجتماعی رخ دهد. مشکل این است که ما به آب یک نگاه سخت افزاری داریم و آن را به عنوان یک ماده تلقی می کنیم که قصد انتقال آن را داریم. آب یک ماده نیست. بلکه مسائل فرهنگی، اجتماعی، سیاسی و شرایط لازم برای زندگی انسان ها نیز با آن گره خورده است. نگاه سخت افزاری به آب نه تنها مشکلات ما را حل نمی کند، بلکه بر آن ها می افزاید.

استاندار خوزستان خاطرنشان کرد: بخش زیادی از آب در خوزستان به صورت فاضلاب هدر می رود که با ورود به منابع آب زیرزمینی، منابع آبی دیگر را نیز با خطر مواجه می کند.

شریعتی تصریح کرد: مدل توسعه در هر منطقه باید متفاوت باشد و این مدل باید در سطح کلان بر اساس پارامترهای مختلفی طراحی شود؛ در غیر اینصورت در جامعه هرج و مرج ایجاد می شود و هرج و مرج شرایط ما را بدتر می کند. تا سال 2090 با شرایط کم آبی مواجه هستیم و اگر برنامه ریزی درستی داشته باشیم، می توانیم به نحوی از این شرایط عبور و آن را مدیریت کنیم.

وی گفت: گاهی می بینیم که به جای مدیریت مصرف آب، کل آب منطقه را استفاده کرده و حتی سطح زیر کشت را نیز افزایش می دهیم. در حال حاضر در استان دیگر افزایش سطح زیر کشت نخواهیم داشت. دولت برای آبیاری و استفاده از روش های مدرن در کشاورزی، هزینه های هنگفتی از محل صندوق توسعه ملی به صورت بلاعوض یا تسهیلات بانکی صرف کرده است. کشاورزان باید استفاده از روش های نوین آبیاری را در دستور کار قرار دهند و باید آن ها را نسبت به این روش ها آگاه کنیم.

استاندار خوزستان خاطرنشان کرد: در خوزستان اقدامات مختلفی برای مدیریت مصرف آب انجام شده است. افتتاح خط دوم پروژه آبرسانی غدیر برای آبرسانی به آبادان و خرمشهر، تأمین آب لازم برای تالاب ها با وجود شرایط خشکسالی موجود و برگرداندن آب به هورالعظیم، انتقال آب به کانون های ریزگرد، کاهش چشمگیر خاموشی های با برنامه از اقدامات انجام شده هستند. همچنین در حد توان تلاش کرده ایم با برداشت غیرمجاز آب مقابله کنیم.

شریعتی تصریح کرد: باید از امروز برای سال آینده برنامه ریزی کنیم. نباید منتظر باشیم شرایط پیش بیاید و بعد تصمیم بگیریم. سال گذشته با ذخیره آبی 4.2 میلیارد مترمکعبی وارد سال آبی جدید شدیم. امسال این عدد به 1.2 میلیارد مترمکعب رسیده است. در حالیکه میزان ذخیره ما در سال 94، برای ورود به سال آبی جدید بیش از 6 میلیارد مترمکعب بود.

کلید واژه :

کیفیت آب بسیاری از رودخانه های خوزستان مناسب شرب نیست

،

ثبت نظرات
captcha